Dé opleidingensite voor hbo en hoger
Gepubliceerd op:
Auteur:
Bron: https://www.trouw.nl/home/een-op-de-acht-universitaire-masters-weert-hbo-studenten~a920c6f8/


Universiteiten maken het hbo’ers lastig: Eén op de acht weert ze in masters

Universiteiten maken het hbo'ers lastig. Bij ruim honderd van de achthonderd universitaire masteropleidingen is het onmogelijk om met een hbo-diploma binnen te komen, stelt de Landelijke Studentenvakbond (LSVb) op basis van eigen onderzoek dat maandag verschijnt. Het struikelblok vormen de schakeltrajecten, meestal premasters, die vrijwel alle hbo-afgestudeerden moeten volgen.


Bij in ieder geval 102 masteropleidingen is er volgens de LSVb geen of beperkt toegang via zo'n programma, waarin studenten vakken volgen ter voorbereiding van een academische vervolgstudie. De LSVb telde 83 masteropleidingen die op hun website expliciet stellen geen plek te hebben voor hbo-gediplomeerden.

"Dit is zeer problematisch. Schakelprogramma's zijn cruciaal voor de doorstroom van hbo naar wo", zegt LSVb-voorzitter Tariq Sewbaransingh. Van deze situatie worden vooral studenten de dupe die uit een omgeving komen waar studeren niet vanzelfsprekend is, denkt hij. "Deze studenten hebben vaak wel de interesse en capaciteit om een wetenschappelijke opleiding te doen, maar doorlopen een alternatief pad. Ze hebben geen vwo gedaan maar belanden op de universiteit via het hbo."

De LSVb wil dat de Onderwijsinspectie de situatie onderzoekt. Volgens de vakbond overtreden universitaire instellingen de wet als ze geen schakeltrajecten aanbieden. Sewbaransingh verwijst daarvoor naar een brief die de vorige minister van onderwijs in april 2017 aan de Tweede Kamer stuurde. Daarin stond dat instellingen wettelijk verplicht zijn schakeltrajecten aan te bieden aan studenten die een master aankunnen. De huidige minister Ingrid van Engelshoven denkt er nog precies zo over, laat haar woordvoerder weten. Het ministerie wil nog niet reageren op de bevindingen van de LSVb.

Wel laat de zegsman weten dat de wet niet voorschrijft dat universiteiten standaard schakelprogramma's moeten aanbieden voor alle opleidingen. "Er moet wel vraag naar zijn. Het zou pas kwalijk zijn als geschikte studenten die individueel bij de universiteit vragen om een premaster geen traject krijgen aangeboden."

Grootste problemen ziet de LSVb bij de Universiteit Utrecht, Universiteit Leiden en de Universiteit van Amsterdam (UvA). Zo telt de studentenvakbond bij de UvA 28 masteropleidingen bij de faculteiten geesteswetenschappen, economie en maatschappij- en gedragswetenschappen zonder premaster. Volgens een woordvoerder van de universiteit heeft dat onder meer te maken met een te beperkte animo. Ook zouden sommige kleinschalige masters voortbouwen op een specialistische wetenschappelijke bachelor.

Ook het verschil in niveau tussen hbo en universiteit speelt een rol, zegt een woordvoerder van de Universiteit Utrecht. De LSVb telde hier 33 opleidingen waar hbo'ers niet in kunnen.

"Soms is het verschil zo groot dat dit niet in een premaster te overbruggen is. Een hbo-alumnus informatica kan bijvoorbeeld vrij snel een niveau bereiken waarmee aan een wo-master informatica gestart kan worden. Dit geldt niet voor een hbo-alumnus die de lerarenopleiding natuurkunde heeft gedaan, en een wo-master natuurkunde wil gaan doen."

Daarnaast is geld een probleem bij veel universiteiten, zegt de vereniging van universiteiten VSNU. Tot 2010 betaalde de overheid instellingen om schakeltrajecten aan te bieden, nu niet meer.

Toch is er een sluipweg voor ambitieuze hbo'ers, ook als op de universitaire website expliciet de toegang wordt ontzegd. Daarvoor moet een student zelf contact opnemen met de faculteit. "Sommige opleidingen kunnen dan een individueel programma samenstellen. Een toelatingscommissie van de opleiding bekijkt dan per geval of een student toelaatbaar is", zegt de UvA-woordvoerder. LSVb-voorzitter Sewbaransingh noemt deze gang van zaken 'onbehoorlijk'. "Waarom zet een universiteit dát niet op de website? Nu staat er ten onrechte dat hbo'ers niet welkom zijn."