Dé opleidingensite voor hbo en hoger
Gepubliceerd op: 1 februari 2012
Auteur:
Functie: Jacqueline is docerend en uitvoerend musicus en opleidingskundige, Jolanda is opleidingskundige
Organisatie: Bureau Zuidema


Talent ontwikkel je vanuit passie en authenticiteit

Ruimte voor diversiteit biedt nieuwe kansen voor organisaties. De zoektocht naar talent werd een aantal jaren geleden ingezet door Marcus Buckingham. Stop met het eindeloos werken aan zwakke punten, is zijn devies. Laat organisaties de sterke punten van hun medewerkers ontwikkelen, daar hebben ze veel meer aan.

Hindernissen op de weg naar ontwikkeling van talent

Het leven stelt op zich niks voor

Het is wat jij er van maakt

Alles wordt nu anders

Het is tijd dat je ontwaakt

Ga je met me mee

Dit is je kans

Grijp hem meteen

(Trijntje Oosterhuis, Vlieg met me mee)

Combineer talenten in teams zodat iedereen kan doen waar hij goed in is en zo min mogelijk tijd hoeft te besteden aan zwakke punten (Marcus Buckingham, Ontdek je sterke punten, 2001). Buckingham sluit hiermee aan bij Jim Collins, die in Good to Great een aantal excellente ondernemingen analyseerde (2001). Zijn conclusie: de werkelijke reden waarom sommige organisaties een sprong voorwaarts maken (en anderen niet) is het geldend principe in deze organisaties 'Eerst wie, dan wat'. Om je doelen te realiseren is het van cruciaal belang om de juiste mensen op de juiste plaats te hebben (Jim Collins, Good to Great, 2001). Dit betekent dat het noodzakelijk is te onderzoeken wat de juiste mensen zijn, welke talenten nodig zijn en op welke wijze dit proces door leidinggevenden moet worden gefaciliteerd. Inmiddels combineren veel organisaties hun competentiegerichte ontwikkeltrajecten met talentontwikkeling. Niet een functieprofiel, maar talenten bepalen de ontwikkelmogelijkheden van organisaties.

De overheid stimuleert deze ontwikkeling door gelden vrij te maken voor Eerder Verworven Competenties (EVC), het erkennen van ervaringen die je opdoet buiten het formele opleidingssysteem (zie (www.kenniscentrumevc.nl). Daarmee krijgt talentontwikkeling ook civiel effect. Europese programma's zoals Leonardo da Vinci - waaraan ook Bureau Zuidema meedoet - stimuleren op Europees niveau de uitwisseling van ervaringen over EVC en EQF (het European Qualification Framework). Maar talent alleen is niet voldoende, aldus Malcolm Gladwell in zijn meest recente boek Uitblinkers. Hij onderzocht uitblinkers als Bill Gates, Tiger Woods en The Beatles en keek wat zij en andere succesverhalen met elkaar gemeen hebben. Wat blijkt: Ingrediënten voor succes op het hoogste niveau zijn naast talent: passie en hard werken. En geluk, want zonder een mazzeltje of twee kun je succes sowieso wel vergeten. Hoe stimuleer je als organisatie de ontwikkeling van talent en hoe zorg je dat er een match ontstaat tussen het doel van het bedrijf en de passie van de mensen die er werken met in je achterhoofd deze ingrediënten voor succes?

Ontwikkelen door vragen te blijven stellen

Vanuit je eigen passie en creativiteit waarde kunnen toevoegen aan het bestaande, dat is waar het om draait.
Passie is natuurlijk dynamisch, kracht gevend en onvoorwaardelijk. Het is een persoonlijke intensiteit, een onderliggende kracht die onze sterkste emoties voedt (Richard Cheng, Werken vanuit je hart, 2000). Passie heeft ruimte nodig om te ontwikkelen. Die ruimte kun je creëren door mensen vragen te blijven stellen. In welke context doe je het? Waarom neem je dit risico? Het is niet voor niets dat Albert Einstein zei dat het belangrijkste voor een mens is om nooit te stoppen met vragen stellen. Nieuwsgierigheid leidt immers tot het ontdekken van nieuwe dingen, en die zijn een bron van creativiteit. Creativiteit kan alleen gedijen in een vrije, soms wat chaotische omgeving waar mensen dingen mogen laten gebeuren, aldus Peter ten Hoope & Marleen Jansen Groesbeek in Oh, wat zijn we creatief (2008). Met een paar mensen iets moeten uitzoeken en gewoon aan de slag gaan. Daarvan leer je eigenlijk het meest. Door met elkaar bezig zijn over leren kun je weer wat leren over de toekomst. Innovatie ontstaat vanuit chaos, niet vanuit bestaande structuren.
Alleen, hoe breng je een persoonlijke mix van mensen, informatie en voorwerpen bij elkaar die je nodig hebt om vanuit passie talent te ontwikkelen? Hoe vind je en hoe word je gevonden? Door personal branding, aldus Davied van Berlo in Ambtenaar 2.0 (www.ambtenaar20.nl). Inzicht in eigen talent speelt daarbij een hoofdrol, zo stelt hij, want als je weet wie je bent, kun je op zoek naar anderen die aansluiten en kunnen anderen jou vinden om op aan te sluiten.

Met talent situaties beïnvloeden

Talentontwikkeling gaat niet vanzelf. Daar is oefening voor nodig, veel oefening. De uitblinkers die Malcolm Gladwell onderzocht oefenden allemaal tienduizend uur of meer. De Beatles met eindeloos optreden in clubs in Hamburg aan het begin van hun carrière, Bill Gates op de schoolcomputer. Het is bijna onmogelijk - helemaal als jongvolwassene - om die hoeveelheid oefenuren op eigen kracht te realiseren. Steun vanuit je omgeving speelt een cruciale rol. Dat kan zowel een werkomgeving zijn (zoals programma's voor talentontwikkeling) als de sociale omgeving (steun van ouders of gezin). Praktische intelligentie speelt ook een rol, aldus Gladwell. En dan gaat het om 'weten wat je tegen wie moet zeggen, weten wanneer je het moet zeggen, en weten hoe je het zo effectief mogelijk moet zeggen'. Kennis waarmee je situaties correct kunt interpreteren en op de juiste manier kunt beïnvloeden. Zodat talent optimaal tot ontplooiing kan komen en er een optimale balans kan ontstaan tussen de mogelijkheden van de medewerker en het resultaat van de organisatie.

Kom vlieg met me mee
Over land over zee
Want het avontuur ligt ginds achter de horizon
Wie of wat je ook bent
Dit is het moment
Het is nu of nooit vlieg weg en kijk niet achterom
Er ligt meer voorbij die grens dan je ooit denken kon

(Trijntje Oosterhuis, Vlieg met me mee)

Bureau Zuidema ontwikkelt talenten van mensen om organisaties duurzaam te laten groeien. Via een uitgebreid aanbod aan interventies adviseren we klanten bij het ontwikkelen van talent in organisaties. Met leren, ontwikkelen en veranderen als hoofdthema's en resultaat en innovatie als einddoel.