Dé opleidingensite voor hbo en hoger

Inkoop is ideale stap op carrièrepad

Een carrièrepad liep traditioneel altijd langs functies in marketing, sales en financiën. In het huidige tijdperk, waarin bedrijven samenwerken in supply chains en meer en meer outsourcen, hoort ook inkoop in dit rijtje thuis. "Inkoop is een strategische functie geworden." Een gesprek met NEVI directeuren Theo van der Bom en Jan Willem van der Meer.

Veel mensen denken bij inkoop aan de inkoper oude stijl: een introvert persoon die helemaal achteraan in het proces onderhandelt over de prijs van de goederen en diensten die de business zegt nodig te hebben. Dat beeld is volledig achterhaald, vinden Theo van der Bom en Jan Willem van der Meer, directeuren van NEVI (de Nederlandse Vereniging voor Inkoopmanagement). De inkoper nieuwe stijl werkt samen met zijn collega's van productontwikkeling, marketing en sales, speelt een leidende rol in make-or-buy beslissingen en betrekt leveranciers bij onderwerpen als innovatie en time-to-market. Hij zorgt ervoor dat de toeleveringsketen als geïntegreerde supply chain functioneert en concurreert. De rol van de wat solistisch opererende inkoper verandert langzaam maar zeker in die van een deskundige en breed georiënteerde collega met een extraverte persoonlijkheid en uitstekende communicatieve vaardigheden, die als geen ander weet hoe hij een win-winsituatie moeten creëren. De inkoper nieuwe stijl is een netwerker pur sang die weet hoe groot de kracht van samenwerking kan zijn. Natuurlijk, er zullen altijd inkopers van verbruiksgoederen blijven wiens taak het is om de laagste prijs uit te onderhandelen. Maar naast deze operationele inkooptaken is er door toenemende outsourcing een heel nieuw strategisch speelveld ontstaan waarin vragen spelen als: wat zijn mijn kernactiviteiten en wat besteed ik uit? Hoe kan ik mijn leveranciers inzetten om innovatie te plegen en/of de time-to-market van nieuwe producten te verkorten? Welke bijdrage kan duurzame inkoop leveren aan onze maatschappelijke verantwoordelijkheid?

Leiderschap

"De inkoper nieuwe stijl heeft een bedrijfskundig profiel. Het is iemand die op één lijn zit met de board en die in staat is de ondernemingsstrategie te vertalen. De inkoper zit nu veel meer aan de voorkant van de organisatie dan voorheen", meent Van der Bom. Dit vertaalt zich uiteraard in het brede opleidings- en trainingsprogramma dat de NEVI biedt.In de vakopleidingen NEVI MIL, 1, 2 en 3 is er veel meer aandacht voor strategie dan voorheen. "NEVI 1 en 2 waren van oudsher vooral gericht op het bijbrengen van inkoopkennis. Nu spelen de bedrijfskundige elementen een belangrijkere rol en besteden we bijvoorbeeld aandacht aan vaardigheden", zegt Van der Bom. Om nog meer verdieping aan te brengen, voegde NEVI zes jaar geleden ook de vakopleiding NEVI 3 - Masterclass Strategic Purchasing Management - toe aan het programma, een opleiding voor strategische inkopers met meerdere jaren werkervaring. Het doel van deze opleiding is om studenten de bagage te geven om veranderingen in hun organisatie te initiëren en anderen daarin mee te krijgen. Van der Bom: "De praktijk vraagt steeds meer om opleidingen die gericht zijn op 'hóe moet ik iets doen' in plaats van op 'wát moet ik doen'. Hoe moet ik een verandering in inkoop implementeren? Hoe krijgen we inkoop in mijn organisatie écht naar een hoger niveau? Er is een duidelijke vraag in de markt naar leiderschap, naar de kracht om dingen gedaan te krijgen. Op die vraag spelen we met NEVI 3 in."

Korte trainingen

Daarnaast heeft de markt behoefte aan korte opleidingstrajecten. "Niet iedereen kan het met zijn thuissituatie combineren om een heel jaar lang 's avonds en in het weekend te studeren", begrijpt Van der Meer. Daarom organiseert NEVI een keur aan korte leerlijnen, voor zowel inkopers als zij-instromers. "We bieden diverse programma's voor mensen met een bedrijfskundige achtergrond, waarin we ze in hoog tempo specifieke inkoopkennis bijbrengen. Zij beschikken al over de benodigde vaardigheden en zijn in staat om de vertaling vanuit de ondernemingsstrategie te maken, maar ze ontberen gerichte inkoopkennis." De vele één-, twee- of driedaagse trainingen geven hen de kans zeer gericht hun kennis bij te spijkeren.

Inkopers die wel gepokt en gemazeld zijn in het inkoopvak, maar die in hoog tempo en gericht willen worden bijgepraat over actuele ontwikkelingen, kunnen terecht bij het Purchasing Executive Programme. In vier blokken van twee dagen worden de deelnemers door verschillende toptrainers uit de praktijk, academische wereld en consultancy meegenomen langs de best practices én alle strategische facetten van inkoop.

Bedrijven die graag een maatwerktraining hebben, gericht op een specifiek probleem, kunnen ook bij NEVI terecht. Voor hen organiseert NEVI incompany trainingen voor groepen van zes tot maximaal twintig personen. Van der Bom: "Door het groepsaspect krijgen deze trainingen een heel ander karakter. Ze worden vaak ingezet voor teambuilding of om multidisciplinaire teams samen over een inkoopvraagstuk te laten nadenken. Het is dé manier om tegelijkertijd de inkoop-volwassenheid van de organisatie als van de medewerkers te laten groeien."

Netwerken

Een andere manier om dat te doen, is deelnemen aan één van de verschillende NEVI Netwerken. Van der Meer: "NEVI heeft ruim 6.000 leden en die delen op allerlei manieren kennis. We hebben bijvoorbeeld netwerken gericht op specifieke sectoren, zoals NEVI Publiek, Facilitair Management en Zorg. Er zijn platformen voor specifieke doelgroepen, zoals de Young Purchasing Professionals en het vrouwennetwerk. Daarnaast hebben we regionale kringen. Doordat veel van onze leden van verschillende van deze netwerkgroepen lid zijn, verspreidt kennis zich ook tussen de groepen."

Zo brengt NEVI een vliegwiel in gang voor wat betreft kennisdeling. Van der Meer: "De tijd dat kennis macht betekent, is voorbij. Door anderen te laten meekijken binnen jouw organisatie en andersom, kun je samen sterker worden. Dat vereist wel dat je je kwetsbaar opstelt, want je legt ook je zwakke plekken bloot. Maar je geeft tegelijkertijd anderen de kans om oplossingen voor die zwakke plekken te bedenken."Een bedrijf dat dat heel goed snapt is de NS. Samen met NEVI en het Young Purchasing Professionals-netwerk hebben zij het initiatief opeNSourcing opgezet: een omgeving waarbij de NS haar kennis, expertise en informatie ter beschikking stelt aan inkopers van andere organisaties en andersom. Zo hoopt de NS om van die andere inkopers goede ideeën te krijgen. "We kennen allemaal de voorbeelden van Linux en Wikipedia", zegt Van der Meer. "Datzelfde principe kun je ook toepassen op innovatie van het inkoopvak. Door de inkoopcommunity uit te nodigen om mee te denken, ontwikkelen en verbeteren, willen we het kennisniveau in ons vakgebied nog verder verhogen."

Met dit soort innovatieve ideeën onderscheidt NEVI zich, ook internationaal. "Nederland is één van de drie toonaangevende landen als het om inkoop gaat, naast de Verenigde Staten en Groot-Brittannië. Wij lopen echt voorop als het gaat om het ontwikkelen van nieuwe ideeën." Inkopers uit Nederland zijn internationaal dan ook erg geliefd. Voor mensen die hun carrière een extra duw in de rug willen geven een reden te meer om voor het inkoopvak te kiezen.