Dé opleidingensite voor hbo en hoger

Opleiding: Gezins- en Relatietherapie

Aangeboden door: BGL & partners

  • Beschrijving
  • Overzicht

Introductie

Gezins- en Relatietherapie is boeiend en complex. De communicatie tussen gezinsleden en partners gaat razendsnel en kan ook heel snel emotioneel geladen worden. Er gebeurt veel tegelijk en ook veel onderhuids. Hoe zorg je ervoor dat je als therapeut overzicht houdt en niet verzandt in vaak oeverloze discussies die overal en nergens over lijken te gaan?

De opleiding tot Gezins- en Relatietherapeut biedt een samenhangend model van verschillende therapievormen en bijgehorende praktische vaardigheden en technieken, waarmee u snel tot de kern van uiteenlopende problematiek van gezinsleden en partners kunt doordringen. U helpt hen bij het ontwikkelen van hun natuurlijke vermogens, waardoor zij zelf in staat zijn hun problemen op te lossen en gezamenlijk een groeiproces doormaken.

De opleiding bestaat uit de basisopleiding tot Gezins- en Opvoedcoach en de modulair opgezette verdieping Gezins- en Relatietherapie. De verdieping omvat masterclasses, opdrachten, praktijktrajecten, intervisie, supervisie en leertherapie.

Kenmerkend voor de opleiding

  • In het programma wordt gebruik gemaakt van verschillende therapievormen met een bewezen effectiviteit: gedragstherapie voor gezinnen, emotiegerichte therapie (EFT), inzichtgevende therapie, oplossingsgerichte therapie en integratieve therapie.
  • De opleiding kent een ervaringsgerichte insteek. Experimenteren met nieuw gedrag en het opdoen van succesvolle ervaringen vormen een essentieel onderdeel van uw leerproces. De aangeboden werkvormen kunt u direct toepassen in de praktijk.
  • U ontwikkelt door zelfonderzoek en reflectie een adequate therapeutische basishouding die zich kenmerkt door empathie, onvoorwaardelijke acceptatie en innerlijke congruentie.

Inleiding

In onze visie kunnen vraagstukken niet los gezien worden van het sociale systeem waarin ze zich voordoen: de relatie, het gezin, de familie, de vriendengroep, de leefgemeenschap en werkomgeving. De leden van een systeem zijn wederzijds afhankelijk en oefenen over en weer invloed op elkaar uit. Als bijvoorbeeld een moeder het belangrijk vindt dat haar zoon meer initiatieven neemt, dan gaat dit alleen lukken als zij zelf bereid is hiertoe ruimte te bieden.

Het systeem is open, kent zijn eigen doel en regels en is voortdurend in interactie met zijn omgeving. Veranderen we iets in het systeem, dan verandert er ook iets voor de individuele leden ervan.
In de gezins- en relatietherapie richten we ons dan ook niet alleen op wat mensen afzonderlijk bezighoudt, maar besteden we vooral aandacht aan wat zich tussen mensen afspeelt. Hoe denken mensen over elkaar? Hoe interpreteren ze elkaars gedrag? Hoe communiceren zij met elkaar? Hoe gedragen ze zich naar elkaar? Hoe geven ze uiting aan hun emoties?

In de omgang met elkaar kunnen we patronen ontdekken:

  • verbindende patronen die de relatie bekrachtigen, waardoor er veiligheid ontstaat en sprake is van onderlinge waardering;
  • ontwrichtende patronen die zorgen voor onveiligheid, conflict en verwijdering.

Door vroegtijdig in te spelen op ontwrichtingen in het systeem, voorkomen we dat klachten verergeren en steeds dieper ingrijpen op het leven van alle betrokkenen. Door de krachten van gezinsleden en/of partners te bundelen, worden sneller vorderingen in de therapie gemaakt, te meer daar relaties ook een bron van steun kunnen zijn.

De interventies van de gezins- en relatietherapeut richten zich vooral op het verduidelijken en verbeteren van de onderlinge interactiepatronen, emotieregulatie, gedragsverandering en communicatietraining.

Over de opleiding

De opleiding tot Gezins- en Relatietherapeut biedt een samenhangend model van verschillende therapievormen en bijgehorende praktische vaardigheden en technieken, waarmee u snel tot de kern van uiteenlopende problematiek van gezinsleden en partners kunt doordringen. U helpt hen bij het ontwikkelen van hun natuurlijke vermogens, waardoor zij zelf in staat zijn hun problemen op te lossen en gezamenlijk een groeiproces doormaken.

De verschillende therapievormen die in de opleiding aan de orde komen, hebben hun effectiviteit bewezen: gedragstherapie voor gezinnen, emotiegerichte therapie (EFT), inzichtgevende therapie, oplossingsgerichte therapie en integratieve therapie. In de opleiding wordt gekeken naar hoe verschillende stromingen zich bezighouden met het individu, de interactie tussen individuen en het systeem als geheel. Ook wordt duidelijk op welke wijze denken (overtuigingen), gedrag en emoties binnen deze verschillende perspectieven een rol spelen. De gekozen werkvormen vullen elkaar aan en laten zich gemakkelijk samenvoegen.

Dit leert u

  • U leert hulpbronnen in het gezins-/partnersysteem te identificeren, naar voren te brengen en uit te vergroten.
  • U leert hulpbronnen te benutten voor het vergroten van veiligheid in de onderlinge relaties en bijstellen van de gezinsstructuur.
  • U verwerft inzicht in (psychiatrische) problemen en situaties die het gezin of de relatie onder druk kunnen zetten.
  • U leert verschillende methoden en technieken te hanteren waarmee u gezinsleden of partners kunt stimuleren tot verbinding, veiligheid en groei.
  • U ontwikkelt verdiept inzicht in uw eigen gedrag en leert kritisch-reflectief te kijken naar de effecten van uw gedrag op het therapieproces.
  • U ontwikkelt oog voor de ethische aspecten van de toepassing van het geleerde in de beroepspraktijk.
  • U herkent de grenzen van de eigen professionaliteit en weet wanneer doorverwijzing noodzakelijk is.

Uitgangspunten in de opleiding

De opleiding is gebaseerd op een aantal organiserende principes, die de rode draad in de opleiding vormen:

  • Het is van groot belang voor het verloop van het therapeutische proces dat de therapeut begrijpt wat er in de sessie gebeurt op het moment dat het gebeurt.
  • 'Beleven' is belangrijker dan 'praten over'.
  • Veiligheid is het centrale thema. Hechting en waardering zijn daarbij kernbegrippen.
  • De betrokkenen beschikken over de vermogens om positieve veranderingen tot stand te brengen, maar soms is de toegang ertoe geblokkeerd.
  • Sommige gezinsstructuren maken het voor betrokkenen moeilijk om hun hulpbronnen te benutten. Het opstellen van een 'gezinskaart' geeft een leidraad voor therapeutische interventies.
  • Gezinnen en relaties vormen zich binnen een bepaalde cultuur, die zich steeds verder ontwikkelt, die mogelijkheden biedt, maar ook grenzen stelt. Dit doet een groot beroep op de flexibiliteit van alle betrokkenen.

Voor wie

De opleiding is bestemd voor coaches (opvoedcoaches, pubercoaches, kindercoaches), counselors, integratief therapeuten, NLP Master Practitioners en maatschappelijk werkers die therapeutische verdieping zoeken in de begeleiding van cliëntsystemen: gezinnen en partners.

Voorwaarde voor directe instroom in de verdiepingsjaren is dat u minimaal een basistraining heeft gehad in oplossingsgerichte gespreksvoering en de systeemgerichte werkwijze. Daarnaast beschikt u over kennis van ontwikkelingsfasen, opvoeden en opvoedingstaken. Ook heeft u aantoonbare coachingservaring.


Opzet

De opleiding bestaat uit twee delen:

  • De 1-jarige basisopleiding tot Gezins- en Opvoedcoach.
  • De modulair opgezette verdieping Gezins- en Relatietherapie.

Informatie over het programma van het basisjaar Gezins- en Opvoedcoach vindt u terug in de betreffende brochure. In deze brochure leest u meer over de modulair opgezette verdiepingsjaren.

De verdieping Gezins- en relatietherapie is praktijkgericht met een stevige theoretische basis. Het zelf doen en zelf ervaren speelt een grote rol. Tijdens de opleiding zult u de lesstof aan de hand van gerichte oefeningen en (eigen) casuïstiek integreren.

Een ander belangrijk aspect in de opleiding is zelfonderzoek en reflectie op het eigen handelen. Werken aan de eigen thema's en problemen en daarvoor zelf de verantwoordelijk nemen is immers wezenlijk voor het ontwikkelen van een adequate basishouding. Hierdoor bent u in staat om een effectieve werkrelatie met uw cliënten aan te gaan.

De verdieping Gezins- en Relatietherapie is als volgt opgebouwd:

Masterclasses

Omvang: 24 studiedagen verdeeld over verschillende masterclasses.
Masterclass 1 tot en met 6 zijn verplicht (18 dagen). Voor de invulling van de overige 6 dagen kan gekozen worden uit masterclass 7 tot en met 10.
N.B. het aantal vrij te kiezen masterclasses zal worden uitgebreid.

Masterclasses Aantal dagen
1 Emotion Focused Therapy 5
2 Ontwikkeling van zelfbeeld en authenticiteit 3
3 Veiligheid en verbinding in relaties en gezinnen 3
4 Gezinsstructuren 1
5 Oplossingsgericht werken in relaties en gezinnen 2
6 DSM-V: handelingsgerichte psychodiagnostiek 3
7 Emotieregulatie in relaties en gezinnen 3
8 Gezinscyclus: verschuivende uitdagingen 2
9 Dynamische werkwijze: het conflictmodel 2
10 Seksualiteit en seksueel misbruik 2
= verplichte masterclasses

Supervisie

Omvang: 8 bijeenkomsten (individueel/groepsgewijs).
Tijdens de supervisie staan uw leervragen die betrekking hebben op uw handelen in relatie tot uw cliënten centraal.

Intervisie

Omvang: 8 bijeenkomsten.
In de intervisiegroep reflecteert u op gestructureerde wijze op ervaringen uit de werkervaringstrajecten. De intervisiegroep kan gevormd worden met medestudenten of met gelijkgestemden buiten de opleidingssetting.

Leertherapie

Omvang: 10 bijeenkomsten (individueel/groepsgewijs).
Leertherapie helpt u bij het ontwikkelen van een respectvolle basishouding als gezins- en relatietherapeut. Tijdens de leertherapie werkt u aan een afgebakend thema of probleem dat te maken heeft met uw ontwikkeling tot therapeut.
De leertherapie is niet opgenomen in het lesgeld, maar worden apart door de leertherapeut in rekening gebracht.

Werkervaringstrajecten

Omvang: 4 trajecten van 5-6 bijeenkomsten.
In de werkervaringstrajecten gaat u met behulp van de inzichten en technieken die u gedurende de opleiding opdoet, praktisch aan de slag met de begeleiding van gezinnen/partners. Uw ervaringen verwerkt u in reflectieverslagen, die uw supervisor van feedback voorziet. Ook maakt u regelmatig video-opnames van uw sessie die u in de supervisie bespreekt.

Literatuurstudie

Tijdens de opleiding wordt van u verwacht dat u zich theoretisch verdiept door het lezen van verplichte literatuur (boeken, artikelen) die samenhangt met de aangeboden lesstof. De literatuurlijst vindt u terug op de website.
Daarnaast maakt u een literatuuropdracht bestaande uit een kritische analyse van een aantal boeken en artikelen rond een bepaald thema.

Opdrachten

Tijdens de opleiding maakt u diverse opdrachten die u ondersteunen bij het ontwikkelen en uitbreiden van uw competenties als gezins- en relatietherapeut. Het betreft:

  • het opstellen en bijstellen van een Persoonlijk en Oplossinggericht Ontwikkelingsplanplan (POOP).
  • het maken van thuisopdrachten ter voorbereiding op of na afloop van een lesdag.

U ontvangt schriftelijke feedback van uw supervisor op uw opdrachten.

Studiebelasting

Door de modulaire opzet kunt u zelf u studietempo en studiedruk bepalen.

Toetsing en diplomering

Er geldt een 90 procent aanwezigheidsverplichting voor de lesdagen. Te veel gemiste lessen kunnen in overleg met de trainer worden ingehaald of gecompenseerd. Voor de supervisie, intervisie, leertherapie en eindtoets geldt een 100 procent aanwezigheidsverplichting.

Gedurende de opleiding laat u aan de hand van specifieke opdrachten zien, dat u beschikt over de attitude, kennis en vaardigheden van een professionele gezins- en relatietherapeut. Hierbij wordt gekeken naar de wijze waarop u feedback van de trainers, supervisor en medestudenten integreert.

Iedere masterclass wordt afgesloten met een specifieke toetsing, bijvoorbeeld een praktijksessie (live of video-opname), casusbeschrijving, presentatie of reflectieopdracht. Deze moeten voldoende beoordeeld zijn.

De opleiding wordt afgesloten met een examensessie, waarin u kunt laten zien dat u in staat bent op basis van het geleerde passende keuzes te maken.

Inhoud

Hieronder volgt een korte beschrijving per masterclass.

Masterclass Emotion Focused Therapy

Emotion Focused Therapy (EFT) is ontwikkeld door Leslie Greenberg en Susan Johnson. In deze therapievorm staan het direct ervaren van en het leren expressie te geven aan emoties centraal. EFT is snel uitgegroeid tot een veelgebruikte en wetenschappelijk onderbouwde therapievorm en wordt toegepast in het werken met gezinnen, intieme relaties en individuele cliënten. Behandeld wordt EFT in de stijl van Sue Johnson, die vooral de nadruk legt op onveiligheid vanuit hechtingsproblematiek en de patronen die daaruit voort komen.

Masterclass Ontwikkeling van zelfbeeld en authenticiteit

Zelfbeeld en zelfwaardering spelen een grote rol in het welbevinden en functioneren van mensen. In intieme relaties gaan conflicten vaak over 'gezien worden', 'op waarde geschat worden' of 'je snapt me niet'. We hebben er behoefte aan om door anderen als positief gezien te worden en doen er veel voor om dat positieve beeld hoog te houden en bevestigd te krijgen. Wanneer we het idee krijgen dat de ander ons minder gaat waarderen of dat we van ons voetstuk dreigen te vallen, ervaren we dat als bedreigend en roept dat sterke reacties op.

Authenticiteit is van groot belang voor ons gevoel 'iemand te zijn' en voor het gevoel een zinvol leven te leiden. Zonder authenticiteit is er geen overtuiging en overtuigingskracht in wat je doet. Maar hoe leef je authentiek? In deze masterclass bespreken we hoe mensen hun authenticiteit verliezen en hoe u ze in de therapie kunt ondersteunen bij het hervinden ervan.

Masterclass Veiligheid en verbinding in relaties en gezinnen

Veiligheid is een centraal thema in het werken met gezinnen en binnen relaties. Gebrek aan veiligheid komt tot uiting in communicatie en in relatiepatronen. In plaats van constructieve, verbindende en probleemoplossende gesprekken ontstaan er warrige en vaak felle ruzies, waarbij het steeds minder duidelijk wordt waar ze over gaan. Naarmate de kwaliteit van het contact verslechtert, ontstaat er angst voor het verlies van de relatie.
In deze masterclass leert u hoe u samen met de cliënten kan werken aan het omzetten van ontwrichtende patronen in patronen die veiligheid, verbinding en onderlinge waardering cultiveren.

Masterclass Gezinsstructuren

In deze masterclass wordt een eenvoudige manier aangeboden om te kijken naar gezinnen, waarbij drie aspecten worden onderscheiden:

  • Samenhang: hoe de gezinsleden een balans vinden tussen emotioneel met elkaar verbonden zijn en zelfstandig en vrij kunnen functioneren.
  • Flexibiliteit: hoeveel verandering is er binnen het gezin mogelijk wanneer het gaat om wie er macht heeft, hoe de rollen verdeeld zijn en welke regels er gehanteerd worden?
  • Communicatie: hoe luisteren de gezinsleden naar elkaar, hoeveel openheid is er, hoe worden respect en waardering voor elkaar geuit en hoe helder kan een onderwerp besproken worden?

Deze drie aspecten vormen tezamen een structuur die sterk bepalend is voor wat er binnen een gezin al dan niet mogelijk is. Aan de hand van vele alledaagse voorbeelden wordt duidelijk gemaakt hoe dit model benut kan worden om snel gezinnen in te schatten, aansluiting te vinden en hoe de beste invalshoek gekozen kan worden om met een specifiek gezin aan de slag te gaan.

Masterclass Oplossingsgericht werken in relaties en gezinnen

In deze masterclass worden technieken uit de oplossingsgerichte therapie gecombineerd met inzichten en methodes uit de positieve psychologie. U leert u hoe u samen met de gezinsleden de mogelijkheden van het gezinssysteem kunt ontdekken en uitvergroten. Het gezin als geheel heeft ongekende groeimogelijkheden en wanneer deze mogelijkheden worden onderkend en ingezet waar ze nodig zijn, kunnen ook de individuele gezinsleden zich weer verder ontwikkelen. Dit proces wordt vaak de "broaden and build cyclus" genoemd.

Ook onderzoekt u hoe u de aangereikte materie op uzelf kunt toepassen, zodat u effectiever en met minder stress uw werk als therapeut kunt verrichten.

Masterclass DSM-V: handelingsgerichte psychodiagnostiek

De centrale vraag in deze masterclass is: "Hoe kan psychodiagnostiek op basis van de DSM V een verrijking zijn van uw manier van werken als gezins- en relatietherapeut?" Onderwerpen die aan bod komen zijn:

  • Het schetsen van heldere kaders waardoor het gemakkelijker wordt om richting te bepalen en keuzes te maken voor het eigen praktisch handelen.
  • Bespreken van de belangrijkste veranderingen van de DSM V ten opzichte van de DSM IV.
  • Diagnostiek van persoonlijkheidsstoornissen.
  • Hoe psychodiagnostiek interessante en bruikbare aanknopingspunten kan bieden voor uw therapeutische handelen.
  • Introductie van een praktisch werkmodel waarin de nieuwste ontwikkeling op het gebied van psychopathologie geïntegreerd zijn met een moderne integratieve werkwijze.

Masterclass Emotieregulatie binnen relaties en gezinnen

Emoties spelen een grote rol in het functioneren van individuen, groepen, relaties en gezinnen. In relaties en in systemen van mensen ontstaan er al snel vaste patronen in de manier waarop emoties geuit worden, en hoe daar op gereageerd wordt. Door deze patronen worden de emoties als het ware binnen de oevers gehouden, of treden ze regelmatig buiten deze oevers (escalatie).

In deze masterclass krijgt u zicht op hoe mensen (ook u zelf) hun emoties reguleren, waarom ze dit doen en welke regels daarbij gebruikt worden. U leert hoe u mensen kunt begeleiden bij het vrij toelaten en onderzoeken van hun emoties.

Masterclass Gezinscyclus: verschuivende uitdagingen

In deze masterclass worden de afzonderlijke fasen van de gezinscyclus en hun onderlinge samenhang besproken, waarbij de volgende zaken aan bod komen:

  • het opstellen van een gezinsgeschiedenis met een gezin;
  • het thematiseren van belangrijke aandachtspunten uit deze geschiedenis, zodat gezinsleden duidelijk wordt hoe deze punten samenhangen met hun huidige problemen;
  • het werken aan zowel de huidige problemen als aan de meer achterliggende problemen uit de gezinscyclus, zodat een meeromvattende transformatie mogelijk wordt.

Masterclass Dynamische werkwijze: het conflictmodel

Bij een psychodynamische werkwijze gaan we ervan uit dat ons gedrag gemotiveerd wordt door innerlijke krachten, herinneringen en conflicten, waarvan we ons nauwelijks bewust zijn en waarover we weinig controle hebben. Kernbegrippen zijn: objectrelaties, overdracht, afweer, mentaliseren, emtoieregulatie.
In deze masterclass leert u werken met het 'conflictmodel' dat de dynamische samenhang toont tussen de verschillende aspecten die onze persoonlijkheid vormen:

  • ons zelfbeeld en ons ideale zelfbeeld;
  • onze pijnpunten en hoe we deze vermijden;
  • onze innerlijke criticus;
  • ons beeld van anderen en de wereld;
  • onze natuurlijke en gezonde gevoelens en impulsen.

Aan de hand van casuïstiek en door u ingebrachte voorbeelden wordt geïllustreerd hoe dynamisch gewerkt kan worden met individuen, relaties, gezinnen en groter systemen. Er wordt duidelijk hoe we(conflict-)situaties ervaren, hoe we elkaar beleven en hoe we reageren. Tevens leert u hoe u de zichtbaar geworden patronen kunt beïnvloeden, zelfs kunt veranderen.

Masterclass Seksualiteit en seksueel misbruik

In deze masterclass komen uiteenlopende aspecten rondom seksualiteit aan de orde. U onderzoekt het thema vanuit uw persoonlijk perspectief: Wat zijn uw overtuigingen, waarden en normen ten aanzien van seksualiteit? Overdracht en tegenoverdacht: hoe is dit bij u verankerd?

Ook is er aandacht voor de seksuele ontwikkeling van kinderen en jongeren vanuit het perspectief van de ontwikkelingspsychologie. Hierbij wordt gebruik gemaakt van het 'vlaggensysteem', waarbij seksualiteit, wensen en grenzen, criteria en gradaties van grensoverschrijvend gedrag bespreekbaar worden gemaakt. U traint zich in het voeren van gesprekken met kinderen, jongeren en ouders over seksualiteit. Verder komen vormen van seksueel misbruik en overlevingsstrategieën aan de orde. Tot slot is er aandacht voor maatschappelijke tendensen en de actualiteit.

Niveau HBO
Vorm Part-time
Incompany Nee
Open inschrijving Ja
Doorlooptijd 36 maanden
Kosten €7250
Les locatie type Op het instituut
Titulatuur Geen titel
Benodigde taalkennis Nederlands
Afronding Diploma