Dé opleidingensite voor hbo en hoger

Cursus: Aanpak leegstand platteland

Aangeboden door: Berghauser Pont Academy

  • Beschrijving
  • Overzicht

Naar flexibele en duurzame functieverandering

  • Leegstand buitengebied gaat explosief toenemen
  • Hoe kun je dit aanpakken?
  • Van Nee, tenzij naar Ja, mits
  • Brede kijk nodig voor aanpak
  • Uitnodigingsplanologie en Nu al eenvoudig beter

Inleiding

De komende jaren zal de leegstand van gebouwen in het buitengebied explosief toenemen. In 2030 staat 15 miljoen vierkante meter agrarisch onroerend goed leeg. Deze verwachte leegstand van Nederlandse boerenerven overstijgt daarmee die van kantoren of winkels, enorm dus.

Het wordt steeds moeilijker goede nieuwe economische bestemmingen te vinden voor boerderijen, schuren en stallen die hun agrarische functie verliezen. Stoppende boeren proberen hun gebouwen te verkopen aan andere agrariërs die er een bedrijf voortzetten, aan niet-agrarische ondernemers die er gaan ondernemen en aan burgers die er gaan wonen. De leefbaarheid, vitaliteit en kwaliteit van het buitengebied staat op (het) spel als herbestemming niet lukt en leegstand dreigt.

Om verpaupering van het landelijk gebied door leegstand te voorkomen, is herbestemming van agrarische gebouwen van groot belang. Zaak om dit effectief aan te pakken. Dit kunnen gemeenten niet alleen, dat moeten ze doen samen met provincies, landbouworganisaties en ondernemers. Dit biedt ook kansen voor revitalisering en ruimtelijke kwaliteitsverbetering van het landelijk gebied.

Inhoud en resultaat

Deze cursus maakt de deelnemer meer bewust van de ernst van het probleem en hoe hiermee in de toekomst om te gaan. En dat in het besef dat we wellicht af moeten van het paradigma: niet-agrarische activiteiten zijn niet welkom in het buitengebied. Per activiteit bekijken of het kan en wenselijk is en vervolgens beleid ontwikkelen. Dus een omkering van Nee, tenzij naar Ja, mits.
Bij ambtenaren is een brede kijk nodig om dit te realiseren. Dit hoort allemaal bij de nieuwe manier van werken via uitnodigingsplanologie en Nu al eenvoudig beter.
Er komen nieuwe kansen in het buitengebied. Hoe ga je dit faciliteren als gemeente?

De cursist heeft na afloop:

  • een breed inzicht in de problematiek van vrijkomende agrarische bebouwing (VAB);
  • meer inzicht in het flexibele proces van functieverandering;
  • meer kennis van de regelgeving (wat kan en mag).

En kan:

  • vanuit meerdere invalshoeken een aanvraag beoordelen;
  • de methode van de `Boerenladder´ toepassen;
  • op een meer creatieve en open wijze zich begeven in het proces.

Doelgroep

De cursus is bestemd voor ambtenaren die te maken hebben en/of krijgen met functieveranderingen vanwege leegstand in het landelijk gebied en hier iets beleidsmatig mee moeten doen.
Primair zijn dit beleidsmedewerkers ruimtelijke ordening, landschap en milieu en daarnaast ook de plantoetsers. Secundair zijn dit juristen ruimtelijke ordening en adviseurs/medewerkers van regionale omgevingsdiensten. Daarnaast is de cursus interessant voor ruimtelijke en agrarische adviesbureaus, landbouworganisaties, projectontwikkelaars, woningcorporaties, rentmeesters, banken en advocatuur.


Programma

Ontwikkelingen en trends

  • Problematiek omvangrijk
  • Probleemeigenaren
  • Dogma's en vragen
  • Wat is nodig?
  • Gemeente: van regisseren naar faciliteren
  • Particulier initiatief voorop
  • Conclusies en kansen

Begrippen en beleidskader

  • VAB-beleid
  • Nevenactiviteiten
  • Functieverandering
  • Ruimte voor Ruimte
  • Rood voor Rood en Rood voor Groen
  • Rijksbeleid/EU: RVI, POP-3, Ladder voor duurzame verstedelijking, Leader
  • Provinciaal beleid: Omgevingsvisies, POL 2014
  • Regionaal beleid: Regiovisies Gelderse Vallei en Achterhoek
  • Gemeentelijk beleid: Structuurvisie functieverandering Ermelo en Schouwen-Duiveland, LIK's Hardenberg, praktijk Bunschoten-Spakenburg, Gemert-Bakel, spreekuur functiewisseling Ede, etc.

Wet- en regelgeving: wat kan en mag? (globaal)

  • Wet plattelandswoningen
  • Mogelijkheden in Wro
  • Flexibiliteits- en wijzigingsbepalingen bestemmingsplan
  • Structuurvisie functieverandering
  • Functiemenging en functiescheiding
  • Multifunctionele landbouw en functieverandering
  • Nevenactiviteiten, ook bij burgerwoningen
  • Regels voor cultureel erfgoed
  • Relatie met natuurwetgeving
  • Handvaten voor nieuwe dynamische en duurzame ontwikkelingen
  • Invloed nieuwe Omgevingswet

Proces functieverandering vrijkomende agrarische bebouwing

  • Inhoud proces
  • Specifieke elementen
  • Samenwerking cruciaal
  • Voorbeeld: de Boerenladder
    • Gebouwen en grond zijn uitgangspunt bij het idee/initiatief
    • Omgeving en markt/behoefte bepalen de randvoorwaarden
    • Ontwikkelingsruimte levert de meerwaarde voor maatschappij en landschap
    • Praktijkvoorbeelden van deelnemers gezamenlijk bespreken

Financiering van functieverandering

  • Zonder financiering geen nieuwe functies
  • Subsidies
  • Rol banken

Niveau HBO
Vorm Part-time
Incompany Nee
Open inschrijving Ja
Doorlooptijd 1 dag
Tijden Overdag
Kosten €595
Les locatie type Op het instituut
Titulatuur Geen titel
Benodigde taalkennis Nederlands
Maximaal aantal deelnemers 25
Afronding Certificaat